Poselski zespół do spraw dyskryminacji rowerzystów?
15 listopada 2012

mala fotka

W związku z doniesieniami prasowymi o projekcie nowelizacji ustawy Prawo o Ruchu Drogowym, którego intencją jest rzekoma "poprawa bezpieczeństwa rowerzystów", stwierdzamy co następuje.

Projekt Parlamentarnego Zespołu ds. Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego w zakresie ruchu rowerowego (dostępny tutaj) zawiera rozwiązania niezgodne z porządkiem konstytucyjnym, wzajemnie sprzeczne, niebezpieczne i cofające Polskę do czasu sprzed "rowerowej" nowelizacji ustawy Prawo o Ruchu Drogowym z 1 kwietnia 2011 roku (Dz.U. z 2011r. nr 92 poz. 530).

Proponowana nowelizacja przepisu art. 27 ust. 1 "Kierujący pojazdem, zbliżając się do przejazdu dla rowerzystów, jest obowiązany zachować szczególną ostrożność i ustąpić pierwszeństwa rowerowi znajdującemu się na przejeździe" polegająca na dodaniu na końcu słów "lub wjeżdżającemu na przejazd.” nie ma uzasadnienia, gdyż pierwszeństwo w tej sytuacji określają znaki i  sygnały drogowe oraz istniejące przepisy ustawy, a ponadto jest sprzeczna z proponowanym jednocześnie nowym art. 33 ust. 1b.

Proponowany nowy przepis art. 33 ust 1b. o treści:
"Kierujący rowerem przed wjazdem na przejazd dla rowerzystów obowiązany jest zatrzymać się, także wówczas gdy dla niego wyświetlany jest sygnał zielony; może wjechać na przejazd dopiero po upewnieniu się, że kierujący pojazdami ustępują mu pierwszeństwa”

wskazuje, że jego proponenci nie mają świadomości istniejącego porządku prawnego i skutków, jaki ten przepis wywoła.

Proponowany przepis art. 33 ust. 1b jest bowiem sprzeczny między innymi z art. 16 ust. 2 Konwencji Wiedenskiej o Ruchu Drogowym, nakazującym kierującym pojazdem zmieniającym kierunek ruchu ustępowanie pierwszeństwa rowerzystom jadącym na wprost - zarówno po jezdni, jak drodze dla rowerów lub innej części drogi (Dz.U. 1988 nr 5 poz. 40 i 44). Jest również sprzeczny z art. 4, art. 5, art. 7, art. 25 ust. 1 i art. 27 ust. 1a ustawy Prawo o Ruchu Drogowym.

Niezgodność z Konwencją Wiedeńską oznacza, że przepis będzie martwy. Konwencję stosuje się bowiem w przypadku niezgodności z nią przepisu ustawy bezpośrednio i jest ona ważniejsza niż ustawa. Wynika to wprost z art. 87 oraz art 91 ust. 2. Konstytucji ("Umowa międzynarodowa ratyfikowana za uprzednią zgodą wyrażoną w ustawie ma pierwszeństwo przed ustawą, jeżeli ustawy tej nie da się pogodzić z umową"). Stanowisko takie przyjęło m.in. Biuro Analiz Sejmowych. Było to podstawą "rowerowej" nowelizacji ustawy w ub. roku i wprowadzenia art. 27 ust. 1a (Dz.U. 2011 nr 92 poz. 530).

Ponadto proponowany przepis oznacza faktyczne przyjęcie - w zakresie dotyczącym wjazdu na przejazd dla rowerzystów - zasady pełnej nieufności. Za każdym razem przyjmować należałoby bowiem założenie, że inny kierujący nie udzieli rowerzyście pierwszeństwa (co uzasadniałoby zatrzymanie przed przejazdem). Jest to zatem demontaż jednej z podstawowych zasad, na której opiera się ustawa Prawo o Ruchu Drogowym (art. 4 ustawy).

Proponowana zasada że rowerzysta miałby się zatrzymywać przed przejazdem dla rowerzystów "nawet przy nadawanym sygnale zielonym":

  • jest sprzeczna z art. 25 ust. 1 (nakaz ustępowania pierwszeństwa pojazdom jadącym z naprzeciwka jeśli kierujący skręca w lewo)
     
  • jest sprzeczna z art. 27 ust. 1a (nakaz ustępowania pierwszenstwa rowerzystom jadącym na wprost jeśli kierujący skręca w prawo lub lewo)
     
  • jest sprzeczna z art. 5 ust. 1 i 3 (zasada, że znaki drogowe są ważniejsze niż przepis ustawy, a sygnały drogowe ważniejsze niż znaki i przepisy drogowe łącznie - jeśli kierujący ma sygnał zielony, to może wjechać na skrzyżowanie nawet, jeśli przed skrzyżowaniem stoi znak "stop" lub nadjeżdża pojazd z prawej)
     
  • jest sprzeczna z art. 7 ustawy, który deleguje określenie znaczenia znaków i sygnałów do rozporządzenia, bo proponowany przepis zmienia znaczenie znaków i sygnałów drogowych;

Ponadto zasada ta jest sprzeczna z Konwencją Wiedeńską o znakach i sygnałach drogowych (Dz.U. 1988 nr 5 poz. 42) ponieważ zmienia znaczenie sygnału zielonego w niej określonego, a ustawa nie ma do tego umocowania.

Co więcej, proponowane rozwiązanie:

  • jest sprzeczne z istniejącym oznakowaniem przejazdów dla rowerzystów (w ponad 95% przypadków kierującego samochodem obowiązuje na nim znak A-7 "ustąp pierwszeństwa" lub B-20 "stop" (patrz wyżej uwagi w związku z art. 5 ustawy);
     
  • dezorientuje i demoralizuje kierujących, ponieważ zatrzymujący się rowerzysta - który ma pierwszeństwo, wynikające z art. 25 ust. 1, art. 27 ust. 1a czy znaków i sygnałów drogowych - sprawia wrażenie jakby ustępował tego pierwszeństwa i zachęcał kierującego samochodem do jazdy;
     
  • przerzuca winę na rowerzystę ponieważ w razie wypadku czy kolizji na przejeździe dla rowerzystów, potrącony rowerzysta musiałby udowodnić że się wcześniej zatrzymał, co jest dyskryminacją słabszych, niechronionych uczestników ruchu;
     
  • wprowadza chaos na skrzyżowaniach, ponieważ przejazd dla rowerzystów zgodnie z obowiązującymi przepisami wyznacza się także w ciągu pasa ruchu dla rowerów, a to oznacza że przy nadawanym sygnale zielonym jadący na tym samym wlocie skrzyżowania samochód i autobus mogą na to skrzyżowanie wjechać, a rowerzysta jadący równolegle do nich pasem ruchu dla rowerów na jezdni musi się zatrzymać, bo wjeżdża na oznaczony przejazd dla rowerzystów.

W audycji radiowej wyemitowanej na żywo 14 listopada 2012 roku w radio Tok FM autorka omówionych powyżej propozycji stwierdziła że problemem jaki chciała rozwiązać są rowerzyści łamiący prawo i wjeżdżających na przejścia dla pieszych. Istotnie, takie zdarzenia mają miejsce i jest to niezgodne z przepisami. Jednak w celu rozwiązania tego problemu, autorka nowelizacji powinna zaproponować zmianę treści art. 26 ust. 3 pkt. 3 ustawy Prawo o Ruchu Drogowym, a nie zmieniać art. 27 ust. 1 ustawy czy dopisywać art. 33 ust. 1b, ponieważ nie mają one żadnego związku z tak zdefiniowanym problemem.

Pojawiające się w mediach sugestie, jakoby projekt był "wzorowany na rozwiązaniach skandynawskich i holenderskich" nie mają żadnych podstaw. We wszystkich krajach Europy obowiązuje art. 16 ust. 2 Konwencji Wiedeńskiej o Ruchu Drogowym i on - oraz znaki i sygnały drogowe - decyduje o pierwszeństwie na przejazdach dla rowerzystów (jeśli takowe w danym kraju w ogóle istnieją i są wyznaczane znakami drogowymi).

Należy też zwrócić uwagę, że nie istnieją jakiekolwiek przesłanki merytoryczne uzasadniające obecnie zmiany przepisów ustawy Prawo o Ruchu Drogowym w związku z bezpieczeństwem rowerzystów.  Dostępne dane policyjnego Systemu Ewidencji Wypadków i Kolizji (SEWIK) wskazują na pewien wzrost liczby zdarzeń (wypadków i kolizji) z udziałem rowerzystów w latach 2011 i 2012, czego jednak nie można wiązać z konkretnymi przepisami ruchu drogowego. Nieznane są bowiem szczegóły tych zdarzeń, a wpływ na ich liczbę ma zarówno pogoda (o czym można przeczytać w analizie Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad) jak i szybki wzrost ruchu rowerowego (np. dane Urzędu Miasta Wrocławia wskazują na wzrost o 120% w latach 2008-2011).

Jedyne, co jednoznacznie można z dostępnych danych o wypadkach drogowych z udziałem rowerzystów odczytać, to konieczność wyznaczania śluz dla rowerzystów, zwłaszcza do obsługi skrętu w lewo. (Eliminacja konieczności skretu w lewo zgodnie z wymogami art. mogą zapobiec obecnym niemal 20% wypadków powodowanych przez rowerzystów i 30% zgonów w takich wypadkach). To jednak wymaga nowelizacji rozporządzeń wykonawczych do ustawy, a nie samej ustawy. Od 21 maja 2011 roku, kiedy rowerowa nowela weszła w życie minęło już półtora roku - i to powinien być podstawowy kierunek aktywności poselskiej.

Marcin Hyła, prezes stowarzyszenia Miasta Dla Rowerów

 
lista pozostałych artykułów w dziale wiadomości > wiadomości : > aktualności
  1. <<
  2. 1 - 12 |
  3. 13 - 24 |
  4. 25 - 36 |
  5. 37 - 48 |
  6. 49 - 60 |
  7. 61 - 63 |
  8. >>
  1. Kolej kontra rowerzyści
  2. Fotoradar na rowerzystów?
  3. Wszystkiego najlepszego rowerowego na 2013 rok!
  4. Oświadczenie
  5. Poselski zespół do spraw dyskryminacji rowerzystów?
  6. Jak jeździć, jak żyć
  7. Migające przednie oświetlenie rowerów - legalne
  8. Krajowa Polityka Miejska a rowery
  9. Pierwsza rocznica rowerowej ustawy
  10. Święto Cykliczne 2012: czas na wielkie przejazdy rowerowe!
  11. Wypadki z udziałem rowerzystów w 2011 roku
  12. Wyposażenie rowerów - ciąg dalszy
login
logos