Łańcuch rowerowy 9-rzędowy nie ma jednej stałej długości. Nowy egzemplarz kupisz najczęściej w wersji 114, 116, 118 albo 122 ogniwa, a następnie skracasz go do konkretnego roweru. Liczba ogniw w opakowaniu jest zapasem, nie gotowym wymiarem do każdego napędu.
Ile ogniw ma łańcuch 9-rzędowy?
W napędzie 9-rzędowym liczba rzędów określa przede wszystkim szerokość łańcucha, a nie jego długość. Jedno ogniwo oznacza jedno oczko łańcucha. Przy prawidłowym montażu liczba ogniw jest parzysta, ponieważ łańcuch składa się naprzemiennie z ogniw wewnętrznych i zewnętrznych.
Do większości rowerów wystarczy łańcuch 114- lub 116-ogniwowy. Przy dużej kasecie, długim tylnym trójkącie ramy, napędzie z trzema tarczami albo rowerze z pełnym zawieszeniem może być potrzebny większy zapas. Dlatego bezpieczniej kupić łańcuch za długi i skrócić go na rowerze niż wybrać zbyt krótki.
Typowe długości łańcuchów 9-rzędowych
| Liczba ogniw | Sugerowane zastosowanie | Uwagi |
|---|---|---|
| 114 | Większość rowerów miejskich, trekkingowych i MTB | Najczęściej spotykana długość |
| 116 | Rowery z większą kasetą lub dłuższym tylnym trójkątem | Dobry wybór, gdy nie znasz jeszcze dokładnego wymiaru |
| 118 | Napędy wymagające większego zapasu | Nadmiar można usunąć skuwaczem |
| 122 | Długie ramy, rowery cargo i niektóre rowery elektryczne | Rzadziej potrzebna w zwykłym rowerze |
Przykładowo łańcuch KMC X9.73 występuje w wersjach 114 i 116 ogniw, a niektóre modele 9-rzędowe są oferowane również w długości 122 ogniw. Także łańcuch Shimano HG53 może występować w kilku długościach. O wyborze nie decyduje więc sama marka, lecz wynik pomiaru na konkretnym rowerze.
Jak dobrać długość łańcucha?
Najbardziej uniwersalna jest metoda największej tarczy i największej zębatki. Do pomiaru potrzebujesz nowego łańcucha, skuwacza oraz, zależnie od modelu, właściwej spinki albo pinu łączącego przeznaczonego do napędów 9-rzędowych.
- Przełóż łańcuch przez największą tarczę korby i największą zębatkę kasety. Podczas pomiaru nie prowadź go przez wózek tylnej przerzutki.
- Napnij oba końce łańcucha i znajdź miejsce, w którym można je połączyć, zachowując zapas dwóch ogniw. Zasada brzmi: największa tarcza plus największa zębatka, a następnie dwa ogniwa zapasu.
- Odmierz nadmiar i usuń go skuwaczem. Zachowaj parzystą liczbę ogniw oraz właściwy koniec łańcucha do późniejszego połączenia.
- Przeprowadź łańcuch przez kółka tylnej przerzutki i połącz go pinem albo spinką zgodną z łańcuchem 9-rzędowym.
- Obróć korbą i sprawdź pracę napędu na kilku przełożeniach. Na największych zębatkach łańcuch nie powinien nadmiernie napinać przerzutki, a na najmniejszych nie może luźno zwisać.
Nie skracaj łańcucha na próbę „na styk”. Zbyt mały zapas może spowodować nadmierne napięcie tylnej przerzutki po włączeniu największej tarczy i koronki. W skrajnym przypadku prowadzi to do uszkodzenia przerzutki, haka albo elementów napędu.
Co się stanie przy złej długości?
Nieprawidłowy wymiar wpływa na napięcie łańcucha, pracę przerzutki i zmianę przełożeń. Najczęstsze objawy to:
- Zbyt krótki łańcuch – mocne napięcie przerzutki na największych zębatkach, problemy ze zmianą biegów i ryzyko uszkodzenia napędu.
- Zbyt długi łańcuch – zwisanie na małych zębatkach, głośna praca, spadanie łańcucha i mniej precyzyjne przełożenia.
- Nieparzysta liczba ogniw – problem z prawidłowym połączeniem końców łańcucha.
- Nowy łańcuch na zużytej kasecie – przeskakiwanie pod obciążeniem, nawet gdy długość została dobrana poprawnie.
Jeżeli wymieniasz łańcuch po długiej eksploatacji, sprawdź też zużycie kasety. Sam nowy łańcuch nie zawsze rozwiąże problem, gdy zęby zostały już dopasowane do zużytych ogniw.
O czym pamiętać przy zakupie?
Przed zamówieniem sprawdź nie tylko długość, lecz także zgodność z napędem. Łańcuch 9-rzędowy powinien być przeznaczony do kasety lub wolnobiegu 9-rzędowego. Modele Shimano, SRAM i KMC są często stosowane zamiennie w kompatybilnych napędach, ale trzeba zachować właściwą szerokość łańcucha.
Przy zakupie zwróć uwagę na następujące elementy:
- liczbę rzędów kasety lub wolnobiegu,
- liczbę ogniw w kupowanym łańcuchu,
- obecność spinki albo pinu łączącego,
- zgodność spinki lub pinu z łańcuchem 9-rzędowym.
Jeśli nie masz starego łańcucha do porównania, wybierz dłuższą wersję, na przykład 116 zamiast 114 ogniw. Nadmiar usuniesz skuwaczem, natomiast brakujących ogniw nie należy dokładać przypadkowym łączeniem. Po montażu sprawdź działanie przerzutki i w razie potrzeby wyreguluj napęd.
Najprostsza zasada brzmi: kup łańcuch 9-rzędowy z zapasem, a jego ostateczną długość ustal na rowerze metodą największa tarcza plus największa zębatka i dwa ogniwa.
